Imieniny: Ryszarda, Teodora, Romana
07:08
16:33 ~
Słownik poligraficzny
Strona główna Inne produkty Lediberg w Polsce Lediberg na świecie Misja Informacje techniczne Strefa Partnerów Handlowych Historia kalendarza Słownik poligraficzny Kontakt
Centrala, Warszawa
01-934 Warszawa ul. Arkuszowa 154/156 Tel: 22 569 80 00
|
A B C D F G H K L Å M N O P R S T U W Z AAkcydens / druk akcydensowy - wyrób poligraficzny nie bÄ™dÄ…cy ani książkÄ…, ani czasopismem, ani też zadrukowanym opakowaniem. Zasadniczo jest to wyrób jednoarkuszowy, który może być w postaci jednej kartki, lub nie rozciÄ™tej skÅ‚adki. Akcydensy to samoistne druki o charakterze użytkowym lub okolicznoÅ›ciowym. Zaliczyć do nich można praktycznie wszystkie pozostaÅ‚e druki, poczÄ…wszy od znaczka pocztowego czy wizytówki, aż po plakat. PodziaÅ‚ akcydensów:
Arkusz drukarski - fizyczna jednostka objÄ™toÅ›ci druków, lub form drukowych podstawowego koloru, stosowana przez poligrafów. Odpowiada ona jednostronnie zadrukowanemu arkuszowi papieru formatu wiÄ™kszego od B2 ale mniejszemu od B1 (co odpowiada np. oÅ›miu stronom koÅ„cowego wyrobu formatu A4, szesnastu stronom formatu A5, itd.). W przypadku druku dwustronnego arkusz drukarski odpowiada poÅ‚owie powierzchni arkusza zadrukowanego tylko z jednej strony. BBarwa - wrażenie psychiczne wywoÅ‚ywane w mózgu czÅ‚owieka (lub zwierzÄ™cia), gdy oko odbiera promieniowanie elektromaÂgnetyczne z zakresu Å›wiatÅ‚a, a mówiÄ…c dokÅ‚adniej, z widzialnej części fal Å›wietlnych. Główny wpÅ‚yw na to wrażenie ma skÅ‚ad widmowy promieniowania Å›wietlnego, w drugiej kolejnoÅ›ci ilość energii Å›wietlnej, jednak niebagatelny udziaÅ‚ w odbiorze danej barwy ma również obecność innych barw w polu widzenia obÂserwatora, oraz jego cechy osobnicze, jak zdrowie, samopoczuÂcie, nastrój, a nawet doÅ›wiadczenie i wiedza w posÅ‚ugiwaniu siÄ™ zmysÅ‚em wzroku. Biga - (z niem. biegen - giąć) – w poligrafii element wykrojnika sÅ‚użący do wytÅ‚aczania linii zgiÄ™cia papieru. ListwÄ™ bigujÄ…cÄ… wykonuje siÄ™ ze stali o standaryzowanej gruboÅ›ci: biga dwupunktowa ma grubość 0,7 mm, biga trzypunktowa ma grubość 1,05 mm. Big trzypunktowych używa siÄ™ do bigowania grubszych materiałów, głównie tektur, gdzie użycie big dwupunktowych mogÅ‚oby doprowadzić do pÄ™kania materiaÅ‚u. Aby materiaÅ‚ w sposób trwaÅ‚y i estetyczny zostaÅ‚ zbigowany używa siÄ™ antybig. Biga wtÅ‚acza materiaÅ‚ do rowka antybigi, którego szerokość i głębokość jest zależna od gruboÅ›ci materiaÅ‚u i kierunku włókien. Bigowanie (przegniatanie) - proces introligatorski polegajÄ…cy na odciskaniu (wgniataniu) rowków w podÅ‚ożu, np. papierze lub kartonie w celu uÅ‚atwienia jego zÅ‚amywania (skÅ‚adane opakowanie kartonowe, okÅ‚adki książek w oprawie klejonej itp.) lub w celu dekoracyjnym. Bigowania można dokonać za pomocÄ…:
Bindowanie - technologia łączenia luźnych kartek za pomocÄ… sczepiania ich jednego brzegu za pomocÄ… bindy. Do wykonywaÂnia tej czynnoÅ›ci sÅ‚uży bindownica. Stosowana szczególnie w punktach kserograficznych i drukarskich, do trwaÅ‚ego łączenia wydruków. Blok - zbiór kart albo skÅ‚adek, o tej samej wielkoÅ›ci, połączony z jednego boku (grzbiet bloku), blok książkowy - wewnÄ™trzna część książki skÅ‚adajÄ…ca siÄ™ z kompletu kart lub skÅ‚adek połączonych szyciem lub klejeniem CCMYK - zestaw czterech podstawowych kolorów farb drukarÂskich stosowanych powszechnie w druku kolorowym w poligraÂfii i metodach pokrewnych (atramenty, tonery i inne materiaÅ‚y barwiÄ…ce w drukarkach komputerowych, kserokopiarkach, itp.). Na zestaw tych kolorów mówi siÄ™ również barwy procesowe lub kolory triadowe. CMYK to jednoczeÅ›nie jeden z trybów koloru w pracy z grafikÄ… komputerowÄ…. Skrót CMYK powstaÅ‚ jako zÅ‚ożenie pierwszych liter angielskich nazw kolorów prócz koloru czarnego, z którego wziÄ™to literÄ™ ostatniÄ…, ponieważ litera B jest skrótem jednego z podstawoÂwych kolorów w analogicznym skrócie RGB. (Inne, mniej popuÂlarne i chyba mniej przekonujÄ…ce rozwiniÄ™cia skrótu K to Key color, Karbon lub Kontur.) Cold-stamping - technika mÅ‚odsza od hot-stampingu, lecz barÂdzo do niej zbliżona. Jest to technika druku z użyciem folii cold-stampingowej i odpowiedniego kleju. Klej nanoszony jest metoÂdÄ… fleksograficznÄ… lub offsetowÄ…. Cold-stamping używa siÄ™ do uszlachetniania druku, do znakoÂwania, do zabezpieczeÅ„ (zwÅ‚aszcza folie holograficzne). PodobÂne efekty do cold-stampingu otrzymuje siÄ™ przez zastosowanie hot-stampingu, który obecnie znajduje szersze zastosowanie i można go już stosować używajÄ…c nawet prostych urzÄ…dzeÅ„. Dużym plusem tej metody jest możliwość drukowania farbÄ… i uszlachetniania w jednej linii (on-line). W przypadku folii do hot-stampingu jej aplikacja jest dokonywaÂna po druku farbÄ… przy użyciu innej maszyny (off-line). CtF (ang. Computer-to-Film) - w dokÅ‚adnym znaczeniu jest to ogólna nazwa technologii tworzenia formy kopiowej na potrzeby poligrafii, technologii polegajÄ…cej na naÅ›wietlaniu z komputera klisz na urzÄ…dzeniu zwanym naÅ›wietlarkÄ…. W praktyce termin ten jest jednak stosowany w znaczeniu jednej z dwu podstawowych metod prowadzÄ…cych do stworzenia formy drukowej w druku ofÂfsetowym. DrugÄ… jest CtP (ang. Computer-to-Plate). W obu przyÂpadkach efektem koÅ„cowym jest taka sama forma drukowa, tzw. blacha. Różnica polega na technologii wykonania, a co za tym idzie - na czasie pracy i jakoÅ›ci efektu koÅ„cowego. W praktyczÂnych zastosowaniach CtF jest poprzednikiem CtR Technologia CtF polega na dodatkowym etapie poÅ›rednim - wyÂkonaniu klisz. Strony publikacji sÄ… naÅ›wietlane z plików postscriptowych na naÅ›wietlarce. Klisze (po wywoÅ‚aniu) sÅ‚użą do styÂkowego kopiowania na kopioramie na formy drukowe - wÅ‚aÅ›nie owe blachy, które na tym etapie procesu sÄ… jeszcze Å›wiatÅ‚oczuÅ‚e (tzw. presensybilizowane). Po wywoÅ‚aniu blach można je zaÂkÅ‚adać na maszynÄ™ drukarskÄ…. CtP (ang. Computer-to-Plate) - jedna z dwu podstawowych metod tworzenia formy drukowej w druku offsetowym. DrugÄ… jest CtF (ang. Computer-to-Film). W obu przypadkach efektem koÅ„cowym jest taka sama forma drukowa, tzw. blacha. Różnica polega na technologii wykonania, a co za tym idzie - na czasie pracy i jakoÅ›ci efektu koÅ„cowego. W praktycznych zastosowaniach CtP jest nastÄ™pcÄ… CtF. W przypadku CtP odpada dotychczasowy etap poÅ›redni polegajÄ…cy na naÅ›wietlaniu najpierw bÅ‚on (filmów poligraficznych) a dopiero potem wykorzystaniu tych bÅ‚on (po ich uprzednim montażu) do naÅ›wietlania blach. CtP polega na bezpoÅ›rednim naÅ›wietlaniu form drukowych (wÅ‚aÅ›nie owych blach, pÅ‚yt offsetowych) z plików postscriptowych. ZaletÄ… tej technologii jest maksymalna dokÅ‚adność wszystkich parametrów - zarówno zwiÄ…zanych z jakoÅ›ciÄ… plamki rastra (np. brak "podÅ›wietlenia" plamki, które towarzyszy naÅ›wietlaniu z formy kopiowej w CtF, możliwość reprodukcji mniejszych plamek niż w CtF), jak i montażu caÅ‚oÅ›ci. NiewÄ…tpliwÄ… zaletÄ… jest również skrócenie caÅ‚ego cyklu przygotowania formy drukowej, jak i jej narzÄ…du (montażu na maszynÄ™ i regulacji maszyny). Koszty pozyskania formy drukowej w obu technologiach sÄ… porównywalne (uwzglÄ™dniajÄ…c inwestycje), a koszty bezpoÅ›rednie mogÄ… być niższe dla CtP (m.in. z powodu redukcji personelu). Aczkolwiek jeszcze ta kwestia w polskich realiach wymaga krytycznego spojrzenia. NaÅ›wietlanie w procesie CtP odbywa siÄ™ na specjalistycznych naÅ›wietlarkach wÅ‚aÅ›nie do owych blach, ale istnieje również technologia alternatywna polegajÄ…ca na wykorzystaniu dotychczasowych naÅ›wietlarek z technologii CtF i naÅ›wietlaniu na nich specjalnych pÅ‚yt z tworzyw sztucznych. Otrzymane formy drukowe nadajÄ… siÄ™ jednak do trochÄ™ niższych nakÅ‚adów. CtPress (ang. Computer-to-Press) - ogólna nazwa takich technologii przygotowywania form drukowych w typowym druku offsetowym, w których naniesienie obrazu drukowego na formÄ™ nastÄ™puje bezpoÅ›rednio na maszynie drukarskiej w miejscu, z którego rozpoczyna siÄ™ druk i odbywa siÄ™ to tylko jeden raz przed rozpoczÄ™ciem druku. FormÄ… drukowÄ… może być sam cylinder drukowy, tuleja zakÅ‚adaÂna na ten cylinder, lub też odpowiednia pÅ‚yta lub folia mocowaÂna na tym cylindrze. Różnice w stosunku do innych technologii przygotowywania ofÂfsetowych form drukowych: W odróżnieniu od druku cyfrowego, nie ma tutaj możliwoÅ›ci zmieniania zawartoÅ›ci obrazu, wiÄ™c nie jest możliwa personalizacja druków. W odróżnieniu od technologii, w których forma drukowa jest przygotowywana poza maszynÄ… drukarskÄ…, nie ma tutaj etapu pasowania, czyli synchronizacji kolejnych zespołów farbowych, aby druk kolejnych farb padaÅ‚ w dokÅ‚adnie to samo miejsce. DDensytometr - urzÄ…dzenie fotoelektryczne sÅ‚użące do pomiaru gÄ™stoÅ›ci optycznej materiałów przeźroczystych i nieprzeźroczyÂstych. W zwiÄ…zku z ww. rodzajami pomiarów rozróżnia siÄ™ densytomeÂtry transmisyjne, sÅ‚użące do pomiaru przepuszczalnoÅ›ci Å›wiatÅ‚a przez badany materiaÅ‚ (np. stopieÅ„ zaczernienia bÅ‚on filmowych) oraz densytometry refleksyjne, sÅ‚użące do pomiaru procentowej iloÅ›ci Å›wiatÅ‚a odbitego w stosunku do Å›wiatÅ‚a oÅ›wietlajÄ…cego materiaÅ‚ odbijajÄ…cy Å›wiatÅ‚o. Druk - wielokrotne odbicie obrazu z formy drukowej na podÅ‚oże drukowe (np. na papier). Potocznie nazywana drukiem jest również każda kopia, czyli odbitka drukowa. Druk można dzielić ze wzglÄ™du na różne jego aspekty.
- druk cyfrowy:
Druk zabezpieczony - rodzaj druku, którego wykonanie przez osoby niepowoÅ‚ane jest utrudnione przez Å›wiadome zastosowaÂnie zabezpieczeÅ„ i tym samym druk ten ma zapewnić bezpieczeÅ„stwo ich legalnym użytkownikom, Użyte zabezpieczenia w różnym stopniu mogÄ… chronić okreÅ›lone druki przed ich podÂrobieniem. Papiery wartoÅ›ciowe, banknoty czy ważne dokumenÂty czasem posiadajÄ… caÅ‚y szereg różnych zabezpieczeÅ„ i na tyle trudnych do ich sfaÅ‚szowania, że mówi siÄ™, iż sÄ… to druki wysoÂko zabezpieczone. Wraz z rozwojem techniki i zwiÄ™kszeniem siÄ™ dostÄ™pnoÅ›ci technik drukarskich i materiałów użytych do zabezÂpieczeÅ„ granica tego co jeszcze może być nazwane drukiem zaÂbezpieczonym przesuwa siÄ™. FFalcowanie, zÅ‚amywanie - jedno- lub wielokrotne skÅ‚adanie arkusza papieru, czystego lub zadrukowanego, na pół (najczęściej) lub w dowolnych innych proporcjach, na różne sposoby (w różnych kierunkach), w celu osiÄ…gniÄ™cia docelowego formatu i liczby stron skÅ‚adki. Np. trzykrotne zÅ‚ożenie na pół arkusza daje skÅ‚adkÄ™ szesnastostronicowÄ…. Każde miejsce zaginania arkusza to falc (zÅ‚am) i po zÅ‚ożeniu tworzy nowÄ… krawÄ™dź. W maszynach drukarskich, w których realizowany jest druk nie z arkuszy, tylko z wstÄ™gi odwijanej z rol papieru, na koÅ„cu ciÄ…gu produkcyjnego ustawiony jest zÅ‚amywak (tzw. falcaparat) którego rolÄ… jest odcinanie fragmentów zadrukowanej wstÄ™gi i takie ich skÅ‚adanie, aby w efekcie otrzymać pojedyncze egzemplarze gotowego "użytku" - najczęściej gazety. Format netto, format po obciÄ™ciu - rozmiar gotowego wyrobu poligraficznego (np. czasopisma, książki), podawany jako iloczyn dÅ‚ugoÅ›ci i szerokoÅ›ci kart (stron) stanowiÄ…cych blok wkÅ‚adu. Pod pojÄ™ciem wyrobu gotowego rozumie siÄ™ wyrób po obciÄ™ciu "spadów", co jest jednÄ… z ostatnich czynnoÅ›ci w introligatorni (np. po wykonaniu oprawy, o ile okÅ‚adka jest tej samej wielkoÅ›ci co wkÅ‚ad). Format netto to inaczej mówiÄ…c wymiary kolumny. Jeżeli okÅ‚adka jest wiÄ™ksza od "Å›rodka", to format netto oznacza wielkość owego Å›rodka, czyli w praktyce pojedynczej strony (przy zaÅ‚ożeniu, że wszystkie strony sÄ… tej samej wielkoÅ›ci). W przypadku oprawy klejonej, do formatu netto zalicza siÄ™ również część papieru zasÅ‚oniÄ™tÄ… przez klej. Nie zalicza siÄ™ jednak gruboÅ›ci kleju wystajÄ…cego poza obrys bloku kart. W praktyce DTP, terminu format brutto, oznaczajÄ…cego caÅ‚ość danych razem z częściÄ… spadowÄ… i informacyjnÄ…, używa siÄ™ rzadziej, zastÄ™pujÄ…c go raczej okreÅ›leniem minimalnej wielkoÅ›ci spadów. Format papieru - znormalizowany format papieru oznaczony jest symbolem szeregu A, B lub C w połączeniu za wskaźnikiem cyfrowym 0, 1, 2, itd. Wskaźnik cyfrowy okreÅ›la, ile razy należy zÅ‚ożyć arkusz podstawowy A0, BO lub CO, za każdym razem równolegle do jego krótszego boku, aby otrzymać dany format papieru. A0 841 x 1189 mm B0 1000 x 1414 mm C0 917 x 1297 mm A1 594 x 841 mm B1 707 x 1000 mm C1 648 x 917 mm A2 420 x 594 mm B2 500 x 707 mm C2 458 x 648 mm A3 297 x 420 mm B3 353 x 500 mm C3 324 x 458 mm A4 210 x 297 mm B4 250 x 353 mm C4 229 x 354 mm A5 148 x 210 mm B5 176 x 250 mm C5 162 x 229 mm A6 105 x 148 mm B6 125 x 176 mm C6 114 x 162 mm
GGramatura papieru - ciężar 1 m2 arkusza papieru wyrażony w gramach. PoÅ›rednio parametr ten przekÅ‚ada siÄ™ na grubość arkusza: papier o gramaturze 100 jest gruboÅ›ci 1/10 mm (z doÂkÅ‚adnoÅ›ciÄ… 20%). W przypadku papieru na okÅ‚adki, foldery, opakowania, itp. wraÂżenie wiÄ™kszej gramatury (czyli wrażenie papieru grubszego, sztywniejszego) osiÄ…gnąć można poprzez lakierowanie lub lamiÂnowanie. HHot-stamping - zwany również termodrukiem, hot-printem to technika druku z użyciem folii hot-stampingowej i matryc wypukÅ‚ych wykonanych z materiaÅ‚u przewodzÄ…cego ciepÅ‚o. Hot-stampingu używa siÄ™ do uszlachetniania druku, ozdabiania przedmiotów, znakowania, zabezpieczenia druku (zwÅ‚aszcza folie holograficzne). Podobne efekty do hot-stampingu otrzymuje siÄ™ przez zastosowanie cold-stampingu. KKalandrowanie - to proces majÄ…cy na celu nadanie wstÄ™dze papieru lub arkuszom tektury wiÄ™kszej gÅ‚adkoÅ›ci zawartoÅ›ci i poÅ‚ysku a także wyrównanie gruboÅ›ci ich na caÅ‚ej szerokoÅ›ci. KapitaÅ‚ka - rodzaj tkaniny introligatorskiej w postaci tasiemki szerokoÅ›ci 13-15 mm z wyraźnie pogrubionym jednym z brzegów, zwanym lamówkÄ… o gruboÅ›ci ok. 2 mm. KapitaÅ‚ka jest naklejana na oba koÅ„ce grzbietu wkÅ‚adu (w główce i nóżkach) w oprawach zÅ‚ożonych skÅ‚adajÄ…cych siÄ™ z wiÄ™kszej iloÅ›ci skÅ‚adek (zwykle powyżej 10 arkuszy). SÅ‚uży do mechanicznego wzmocnienia oprawy stanowiÄ…c jednoczeÅ›nie element ozdobny - zakrywajÄ…cy widok na krawÄ™dź grzbietu wkÅ‚adu z widocznym jego klejeniem i szyciem. Elementem zakrywajÄ…cym jest wÅ‚aÅ›nie lamówka. Kaszerowanie - uszlachetnianie wyrobu papierniczego poprzez oklejanie cienkim papierem (niezadrukowanym lub zadrukowanym) papieru znacznie grubszego, kartonu, tektury falistej itp. w celach dekoracyjnych lub technologicznych. Termin odnosi siÄ™ także do oklejania papierem caÅ‚ych powierzchni z tworzyw sztucznych. Typowym przykÅ‚adem kaszerowania w celach dekoracyjnych jest oklejanie cienkim, zadrukowanym ozdobnie papierem powierzchni tektury falistej przeznaczonej na opakowania produktów, której nie da siÄ™ bezpoÅ›rednio zadrukować na maszynie drukarskiej z powodu jej gruboÅ›ci oraz wewnÄ™trznej struktury. W celach technologicznych kaszeruje siÄ™, aby zwiÄ™kszyć wytrzymaÅ‚ość produktu na czynniki zewnÄ™trzne lub zmienić strukturÄ™ powierzchni. Kolor czarny - teoretycznie można uzyskać kolor czarny przez zÅ‚ożenie kolorów C+M+Y, ale w praktyce tak uzyskany kolor czarny jest kolorem ciemno-brudno-brÄ…zowym. Poza tym ekonomicznie nieuzasadnione jest drukowanie czarnego tekstu za pomocÄ… skÅ‚adania barw CMY. Cyan - odcieÅ„ niebieskiego, ale trochÄ™ bledszy i bardziej spÅ‚owiaÅ‚y, można go okreÅ›lić jako szarobłękitny lub sinoniebieski. Najbardziej podobne kolory to błękit, szafir i turkus. Nazywanie koloru cyjanowego kolorem "zielononiebieskim" jest błędem wynikajÄ…cym z niezrozumienia różnic pomiÄ™dzy addytywnÄ… i substratywnÄ… metodÄ… mieszania barw. Magenta - kolor poÅ›redni pomiÄ™dzy czerwieniÄ… i fioletem. Najbardziej podobne kolory to purpura, karmazyn i amarant. Yellow - kolor bardzo podobny do żóÅ‚tego, jednak trochÄ™ bledszy od typowej nasyconej żóÅ‚ci. Black - kolor czarny, jednak o niezbyt głębokiej czerni. Farby w ww. kolorach nie sÄ… okreÅ›lone jednoznacznie, toteż odcienie ich kolorów różniÄ… siÄ™ u różnych producentów, szczególnie w różnych regionach Å›wiata. Kolory dodatkowe (specjalne, spotowe, „z puszki") - kolory farb drukowych bÄ™dÄ…ce uzupeÅ‚nieniem kolorów farb procesowych (np. CMYK lub Hexachrome). MogÄ… być dobrane specjalnie ze skali barw, np. Pantone, lub doraźnie przygotowywane przez drukarza. Stosowane sÄ… tam, gdzie nie jest możliwe uzyskanie odpowiedniego koloru przy użyciu farb procesowych, lub aby ograniczyć ilość przelotów na maszynie (wtedy sÄ… stosowane zamiast farb procesowych). Najczęściej stosuje siÄ™ je przy drukowaniu opakowaÅ„, gdzie pewne kolory sÄ… zastrzeżone. Można stosować w jednej pracy wiele kolorów dodatkowych, jednak dla każdego z nich musi być naÅ›wietlona klisza i wykonany dodatkowy przebieg maszyny drukarskiej co powoduje wzrost kosztów. Kolorystyka - jest okreÅ›lona stosunkiem iloÅ›ci kolorów na jednej stronie do iloÅ›ci kolorów na drugiej, na przykÅ‚ad 2/1 oznacza dwa kolory na jednej stronie arkusza drukarskiego i jeden kolor z drugiej. Kolorowe rysunki sÄ… drukowane za pomocÄ… czterech podstawowych, bezpoÅ›rednich kolorów (tzw. C – Cyan (błękitny), M – Magenta (purpurowy), Y – Yellow (żółty) K – Black (czarny). Do klasycznego czterobarwnego druku można dodać dodatkowe, bezpoÅ›rednie kolory z szeregu PANTONE. SÄ… to odcienie kolorów, których nie można uzyskać podczas jednoczesnego druku podstawowych kolorów bezpoÅ›rednich. Naturalnie im wiÄ™cej kolorów, tym zlecenie jest pracochÅ‚onniejsze i kosztowniejsze. LLakierowanie druku, czyli pokrywanie lakierem druku - jeden ze sposobów uszlachetniania druku, tj. podnoszenia jakoÅ›ci lub atrakcyjnoÅ›ci podÅ‚oża drukowego pokrytego farbÄ… drukowÄ…. Cele lakierowania:
Laminowanie - zwane też foliowaniem to rodzaj uszlachetnienia druku polegajÄ…cy na przyklejeniu do powierzchni zadrukowanej przezroczystej folii (laminatu). Laminowanie odbywa siÄ™ w laminatorach z użyciem kleju na zimno (laminowanie na zimno) lub na gorÄ…co (laminowanie na gorÄ…co). Laminaty na zimno zwane też laminatami samoprzylepnymi powleczone sÄ… klejem, który aktywowany jest przez docisk, czasem lekko podgrzany waÅ‚ek laminatora (30-40 st. C) uÅ‚atwia laminowanie na zimno. Klej w laÂminatach na gorÄ…co aktywowany jest przez waÅ‚ki laminatora podgrzane do temperatury 80-120 st. C. Laminować można poÂwierzchnie jednostronnie lub dwustronnie (czyli laminat wystÄ™Âpuje z jednej strony powierzchni laminowanej lub po obu jej stronach). DziÄ™ki laminowaniu zadrukowana powierzchnia uzyÂskuje dodatkowe walory estetyczne, zastaje też usztywnioÂna i zabezpieczona przed dziaÅ‚aniem mechanicznym, chemiczÂnym, promieniowaniem UV, wilgociÄ…. Åłączenie barw - barwy wynikowe w metodzie CMYK otrzymuje siÄ™ poprzez łączenie barw podstawowych w proporcjach (dla każdej z nich) od 0% do 100%. Farby CMYK to substancje barwiÄ…ce przepuszczajÄ…ce Å›wiatÅ‚o, czyli barwniki, tak wiÄ™c łączy siÄ™ je nie metodÄ… mieszania tylko nakÅ‚adania warstwami i dlatego barwa wynikowa może mieć od 0% do aż 400% koloru (czyli kolorów skÅ‚adowych). Na kolory budowane wg CMYK należy patrzeć jak na warstwy kolorowej, przepuszczajÄ…cej Å›wiatÅ‚o folii. MMakieta - model drukarski przygotowany tak, żeby byÅ‚o można ocenić wyglÄ…d, wymiary i podjąć decyzjÄ™ o koniecznych zmianach wyrobu. Rodzaje makiet:
Matryca chemigraficzna - alternatywne nazwy: Matryca trawiona, Matryca cynkowa/magnezowa. Matryce chemigraficzne to matryce wykonywane metodÄ… fotochemigrafii. Do wykonywania matryc chemigraficznych stosuje siÄ™ zwykle silnie reaktywne metale jak magnez czy cynk pod postaciÄ… blach. Matryce chemigraficzne charakteryzujÄ… siÄ™ kÄ…tem nachylenia Å›cian ok. 30-45° i precyzjÄ… umożliwiajÄ…cej uzyskanie detali wielkoÅ›ci ok. 0,3mm. Matryc chemigraficznych pÅ‚ytkotrawionych używa siÄ™ do hotprintu a głębokotrawionych do tÅ‚oczenia, czÄ™sto w zestawach matryca-patryca. Podstawowe zalety matryc chemigraficznych to krótki czas produkcji niezależny od wielkoÅ›ci matrycy i zÅ‚ożonoÅ›ci treÅ›ci oraz stosunkowo niska cena. Skutkiem zastosowania wysoko reaktywnych i dość miÄ™kkich metali jest jednak obniżona żywotność matryc, ponadto metoda chemigraficzna nie pozwala na tak dużą dynamikÄ™ rozwiÄ…zaÅ„ i precyzjÄ™ wykonania jak w wypadku stosowanych alternatywnie matryc grawerowanych. Po zakoÅ„czeniu obróbki fotochemigraficznej, matryce mogÄ… zostać wzbogacone sÄ… w specjalne efekty artystyczne typu przegłębienia, szorstkoÅ›ci powierzchni, nierównoÅ›ci krawÄ™dzi czy rozmycia, przez dodatkowe poprawki wprowadzane przez rÄ™czne nanoszenie kwasu pÄ™dzlem w okreÅ›lonych miejscach w sposób podobny do technik malarskich oraz obróbkÄ™ grawerskÄ…. NNakÅ‚ad - caÅ‚kowita liczba jednorazowo wydrukowanych egzemÂplarzy publikacji poligraficznej. OObjÄ™tość - ilość stron w ulotce, czasopiÅ›mie lub książce Obwoluta - papierowa okÅ‚adka zakÅ‚adana na wÅ‚aÅ›ciwÄ… okÅ‚adkÄ™ książki, posiadajÄ…ca zagiÄ™te brzegi (skrzydeÅ‚ka) zachodzÄ…ce na wewnÄ™trzne strony okÅ‚adzin okÅ‚adki, stosowana w oprawie twardej, czyli posiadajÄ…cej grzbiet i sztywne okÅ‚adziny. Użycie obwoluty podnosi standard publikacji i Å›wiadczy o staÂrannoÅ›ci edytorskiej wydawcy. Obwoluta jest drukowana tylko z jednej strony, stanowi ochronÄ™ okÅ‚adki oraz speÅ‚nia funkcje in formacyjno-reklamowe, jest drukowana na papierze wysokiej jaÂkoÅ›ci i czÄ™sto jest lakierowana lub laminowana. W przypadku okÅ‚adki oklejanej płótnem, gÅ‚adka obwoluta umożÂliwia użycie bogatszych Å›rodków graficznych. Obwoluta stanowi jednÄ… pÅ‚aszczyznÄ™, nierozerwalnÄ… ani przez skrzydeÅ‚ka, ani przez grzbiet i może być wykorzystana do jednolitego projektu graficznego na caÅ‚ej swej powierzchni. SkrzydeÅ‚ka sÄ… wykorzyÂstywane na noty biograficzne, streszczenia, cytaty, recenzje, inÂformacje o serii wydawniczej, zapowiedzi wydawnicze, itp. Odbitka próbna (proof) - sÅ‚uży sprawdzeniu lub/i zatwierdzeniu projektu przed ostatecznym drukiem. Odbitki próbne analogowe - wykonywane sÄ… metodÄ… stykowÄ… przez naÅ›wietlenie odpowiedniego materiaÅ‚u poprzez klisze offsetowe. Zasadniczo w proofie analogowym chodzi o symulacjÄ™ kolorów przyszÅ‚ego druku (próba koloru).
Offsetowy druk - przemysÅ‚owa odmiana druku pÅ‚askiego, w której obraz przenoszony jest z pÅ‚askiej formy drukowej na papier za poÅ›rednictwem cylindra obciÄ…gniÄ™tego gumÄ… (tzw. obciÄ…gu). Offset jest obecnie jednÄ… z najpopularniejszych technik druku. Druk offsetowy można podzielić na:
Oklejka - jest elastycznym wytworem papierniczym, włókienniczym lub skórzanym przyklejanym od zewnÄ…trz na okÅ‚adziny i grzbiet okÅ‚adki. Cele oklejki sÄ… dwa: 1. Oklejka sÅ‚uży do połączenia sztywnych okÅ‚adzin i grzbietu, a w szczególnych sytuacjach może nawet sama stanowić grzbiet. 2. SÅ‚uży jako materiaÅ‚ pokryciowy, który Å‚atwiej siÄ™ zadrukowuje (lub w inny sposób zdobi) niż sztywne elementy okÅ‚adki. W tym zastosowaniu oklejki najpierw siÄ™ jÄ… zadrukowuje, a potem przykleja do elementów okÅ‚adki, natomiast inne formy zdobienia, jak tÅ‚oczenie, zÅ‚ocenie itp. wykonuje siÄ™ na oklejce już przyklejonej do okÅ‚adzin. Oprawa, oprawa introligatorska - sposób wykoÅ„czenia wielostronicowej publikacji poligraficznej (np. czasopisma, książki, kalendarza, albumu), ale także każdego innego wielostronicowego wytworu papierniczego niezadrukowanego lub zadrukowanego (np. zeszytu, notesu, bloku rysunkowego) polegajÄ…cy na trwaÅ‚ym połączeniu kart wnÄ™trza wyrobu z okÅ‚adkÄ…. Oprawa okreÅ›la ostateczny ksztaÅ‚t i wyglÄ…d wyrobu poprzez zdefiniowanie:
PPantone - to gotowe farby służące do druku jednokolorowego lub wielokolorowego (nie należy mylić z drukiem wielobarwnym). Paser (punktura) - to element graficzny umieszczany poza formatem netto publikacji poligraficznej, służący jako "celownik" w druku barwnym do dokładnego nanoszenia obrazu drukowego kolejnymi farbami drukowymi w to samo miejsce. W druku jednokolorowym pasery nie mają zastosowania.
PrzykÅ‚adowy paser Pasery stanowiÄ… miejsce kontroli i punkt odniesienia przy montażu klisz, wykonywaniu odbitek próbnych oraz w samym druku. ZnajdujÄ… siÄ™ one na każdym z wyciÄ…gów barwnych w tym samym miejscu i majÄ… ten sam ksztaÅ‚t. Zazwyczaj znajdujÄ… siÄ™ one w strefie spadów, które sÄ… odcinane w procesach introligatorskich. PDF (ang. Portable Document Format) - jest formatem plików sÅ‚użącym do prezentacji, przenoszenia i drukowania treÅ›ci tekstowo-graficznych, stworzonym i promowanym przez firmÄ™ AdoÂbe Systems. JÄ™zykiem opisu pliku PDF jest okrojona wersja jÄ™zyka programowania PostScript wzbogacona o elementy hiper-tekstowe. Perfor - jest to Å‚uczek z dziurkami na zewnÄ™trznym narożniku strony. Perforacja - symetryczne otwory znajdujÄ…ce siÄ™ za zwyczaj na obrzeżach perforowanego materiaÅ‚u, umieszczone liniowo. Jest używana jako metoda uÅ‚atwiajÄ…ca rozdzielanie wiÄ™kszego arkusza papieru, na z góry okreÅ›lone, mniejsze fragmenty. Pigmenty (substancje barwiÄ…ce) - substancje nadajÄ…ce barwÄ™ innej substancji pozbawionej barwy (przezroczystej, biaÅ‚ej lub szarej), lub też zmieniajÄ…ce barwÄ™ substancji posiadajÄ…cej już jaÂkÄ…Å› barwÄ™. Można je podzielić na pigmenty, laki i barwniki. Pigmenty sÄ… nierozpuszczalnymi krysztaÅ‚ami wymagajÄ…cymi proceÂsu dyspersji w celu ich użycia do barwienia substancji. Barwniki sÄ… substancjami rozpuszczalnymi. Barwniki sÄ… Å‚atwe w użyciu niemniej jednak ich odpornoÅ›ci sÄ… mniejsze od pigmentów. Barwniki sÄ… transparentne, pigmenty sÄ… różne - część jest kryjÄ…Âca, część transparentna. Poligrafia - dziaÅ‚ gospodarki zajmujÄ…cy siÄ™ wszystkimi przemysÅ‚owymi technikami druku. Wyroby poligraficzne dzieli siÄ™ zasadniczo na nastÄ™pujÄ…ce kategorie:
W praktyce z wyrobów poligraficznych wyłącza siÄ™ wyroby papiernicze pokrywane jednolitym tÅ‚em lub wzorem, o ile caÅ‚y proces ich wyrobu ma miejsce w tym samym zakÅ‚adzie produkcyjnym. Tak wiÄ™c do wyrobów papierniczych nie zalicza siÄ™ m.in. papieru nutowego, szeregu rodzajów zeszytów szkolnych, zdobionego papieru toaletowego i rÄ™czników papierowych, itp. Próba koloru - kolorowa, specjalnie wykonana odbitka (lub specjalistyczny wydruk) bÄ™dÄ…ca dla drukarza maksymalnie zbliżonym obrazem tego, co powinien osiÄ…gnąć na maszynie drukarskiej pod wzglÄ™dem wiernoÅ›ci barw. SÅ‚uży drukarzowi jako wzorzec do odpowiedniego ustawienia (regulacji) maszyny drukarskiej. Na próbÄ™ koloru mówi siÄ™ również "wyciÄ…gi barwne". Próby koloru robi siÄ™ z najważniejszych stron czasopism, np. z okÅ‚adki, reklamy caÅ‚ostronicowej, lub z najbardziej reprezentatywnej strony artykuÅ‚u lub dziaÅ‚u publikacji. Próby takie robi siÄ™ również dla innych wyrobów poligraficznych – np. opakowaÅ„. Powinna być wykonana co najmniej jedna próba koloru na każdÄ… stronÄ™ arkusza drukarskiego. W praktyce prób robi siÄ™ mniej z powodu wysokich kosztów. Można również zrobić jednÄ… zbiorczÄ… próbÄ™ koloru zawierajÄ…cÄ… na jednym arkuszu zestaw najważniejszych, lub najbardziej charakterystycznych zdjęć lub innych elementów graficznych. Próby koloru dzieli siÄ™ ze wzglÄ™du na sposób wykonania na dwa rodzaje:
Punkt typograficzny - w czasach tradycyjnego zecerstwa oboÂwiÄ…zywaÅ‚y na Å›wiecie dwa systemy drukarskich miar typograficzÂnych. W USA i Wielkiej Brytanii byt to system Pica, a w pozosta Å‚ej części Europy (w tym w Polsce) system Didota. Obecnie stanÂdardem sÄ… komputerowe miary - miary PostScriptowe stosowaÂne jednakowo na caÅ‚ym Å›wiecie. WywodzÄ… siÄ™ one z systemu Pica, przy czym wielkoÅ›ci zaokrÄ…glono do uÅ‚amków cala. Na szczÄ™ÂÅ›cie we wszystkich trzech systemach jednostka o nazwie punkt typograficzny posiada podobny rozmiar w milimetrach. RRaster - symulacja obrazu wielotonalnego za pomocÄ… obrazu jednotonalnego w postaci drobnego wzoru. Raster to jednotonalny obraz skÅ‚adajÄ…cy siÄ™ z drobnych kropek (lub w szczególnym przypadku z linii), dajÄ…cy podczas oglÄ…dania z normalnej odlegÅ‚oÅ›ci wrażenie istnienia półtonów, gdy kropki te sÄ… już na tyle maÅ‚e, że zlewajÄ… siÄ™ z otaczajÄ…cym je tÅ‚em. W druku nie można nakÅ‚adać poszczególnych kolorów z zestawu CMYK w rozcieÅ„czeniu, ponieważ farby nie rozcieÅ„cza siÄ™ miejscowo, ani nie różnicuje siÄ™ gruboÅ›ci jej powÅ‚oki. NakÅ‚adanie farby drukarskiej na podÅ‚oże można okreÅ›lić w ten sposób: albo zostaÅ‚a naÅ‚ożona w 100%, albo nie ma jej w ogóle.. Druk odbywa siÄ™ metodÄ… rastra, czyli drukowania malutkich punktów (kropek) posiadajÄ…cych 100% koloru o różnej wielkoÅ›ci lub gÄ™stoÅ›ci przy uwzglÄ™dnieniu pozostawionego, nie zakrytego biaÅ‚ego podÅ‚oża. Wartość tonalna rastra jest wyznaczana procentowo jako stosunek powierzchni pokrytej rastrem do powierzchni caÅ‚kowitej. Jeżeli widzimy wydrukowane czarno-biaÅ‚e zdjÄ™cie z wieloma odcieniami szaroÅ›ci, to w rzeczywistoÅ›ci patrzymy na siateczkÄ™ drobnych, caÅ‚kowicie czarnych punktów rastra drukarskiego. Registry - to wyciÄ™cia na krawÄ™dziach bloku, sÅ‚użące do szybkiego znalezienia bieżącego miesiÄ…ca. CzÄ™sto pola pod wyciÄ™tym registrem sÄ… zadrukowane i opatrzone nazwÄ… lub numerem miesiÄ…ca. SÄ… dwa rodzaje registrów: panoramiczne i otwarte. RGB - jeden z modeli przestrzeni barw. Jego nazwa powstaÅ‚a ze zÅ‚ożenia pierwszych liter angielskich nazw barw: R - red (czerÂwonej), G - green (zielonej) i B - blue (niebieskiej), z których moÂdel ten siÄ™ skÅ‚ada. Rycowanie (nakrawanie) - nacinanie powierzchni folii samoprzylepnej, papieru samoprzylepnego itp., bez przeciÄ™cia na wylot podÅ‚oża. Rycowanie sÅ‚uży nadawaniu nalepkom odpowiednich ksztaÅ‚tów. Innym zastosowaniem rycowania jest nacinanie kartonu lub tektury w zaprojektowanych miejscach zagięć, majÄ…cych dać wyraźnie, ostre krawÄ™dzie opakowaÅ„ pudeÅ‚kowych. Stosowane jest w tych miejscach, które nie bÄ™dÄ… wielokrotnie zginane podczas użytkowania. SSitodruk - jedna z metod drukowania. FormÄ™ drukowÄ… stanowi prostokÄ…tna rama, zwykle aluminiowa z napiÄ™tÄ… na niej siatkÄ…. Sitodruk jest wykorzystywany do drukowania jedno i wielobarwÂnego, również wielkoformatowego, na papierze, tekturze, foliach i pÅ‚ytach z tworzyw sztucznych, metalach (np. plakatów, etykiet, opakowaÅ„, kalkomanii, reklam) oraz na przedmiotach uformoÂwanych, tzw. ksztaÅ‚tkach z różnych materiałów, m.in. na butelÂkach szklanych i z tworzyw sztucznych, pojemnikach na butelki, pÅ‚ytach kompaktowych, pÅ‚ytach czoÅ‚owych urzÄ…dzeÅ„ i przyrzÄ…Âdów kontrolnych, itp. Sitodruk stosowany do druku na wyrobach włókienniczych jest zwany filmodrukiem zaÅ› stosowany w grafice artystycznej i użytÂkowej - serigrafiÄ…. Sitodruk wykorzystuje siÄ™ również w mikroÂelektronice do wytwarzania ukÅ‚adów scalonych. Jest to jedyÂna metoda umożliwiajÄ…ca zadruk tak wielu rodzajów podÅ‚oży, o różnej fakturze i ksztaÅ‚cie. SkÅ‚adka, skÅ‚adka arkuszowa - podstawowy czynnik narzucajÄ…cy postać caÅ‚ej wielostronicowej publikacji drukowanej. Arkusz papieru przechodzÄ…cy przez maszynÄ™ drukarskÄ… jest najczęściej wielokrotnie wiÄ™kszy niż wielkość pojedynczej kartki koÅ„cowego wyrobu. Papier jest zadrukowywany z obu powierzchni, po czym jest kilkakrotnie skÅ‚adany (falcowany) aby osiÄ…gnąć rozmiary gotowej publikacji. Zadrukowany arkusz po zÅ‚ożeniu otrzymuje postać skÅ‚adki skÅ‚adajÄ…cej siÄ™ najczęściej z 4, 8, 16 lub 32 stron (należy jeszcze obciąć spady, czyli przyciąć wystajÄ…ce brzegi na wymiar docelowy). Tradycyjna nazwa skÅ‚adki w jÄ™zyku drukarzy to lega. Publikacja może być w postaci jednej skÅ‚adki, lub w postaci sklejonych (lub zszytych) kilku skÅ‚adek. JeÅ›li skÅ‚adek jest wiÄ™cej niż jedna, to wcale nie muszÄ… być one tej samej wielkoÅ›ci - to znaczy arkusze drukarskie, z których po zÅ‚ożeniu otrzymujemy skÅ‚adki mogÄ… być różnej wielkoÅ›ci, a wiÄ™c poszczególne skÅ‚adki mogÄ… mieć różnÄ… ilość stron (wszystkie strony sÄ… oczywiÅ›cie tej samej wielkoÅ›ci) – np. publikacja 24-stronicowa skÅ‚ada siÄ™ zazwyczaj ze skÅ‚adki 16-stronicowej i wÅ‚ożonej w niÄ… skÅ‚adki 8-stronicowej. SkÅ‚adka 8-stronicowa może być w tym przypadku drukowana na dwa razy mniejszym arkuszu w takim samym nakÅ‚adzie jak skÅ‚adka 16-stronicowa, lub też drukowana w dwu użytkach na takim samym arkuszu, jak skÅ‚adka 16-stronicowa, ale w poÅ‚owie nakÅ‚adu. OkÅ‚adka i rozkÅ‚adówka (Å›rodkowe kartki szytej publikacji) mogÄ… być częściÄ… wiÄ™kszej skÅ‚adki, lub też mogÄ… być same w sobie maÅ‚ymi 4-stronicowymi skÅ‚adkami. Podobnie, jeÅ›li okÅ‚adka zawiera pÅ‚aski grzbiet, musi stanowić sama w sobie odrÄ™bnÄ… skÅ‚adkÄ™. Ponieważ skÅ‚adka to jest wielokrotnie skÅ‚adany na pół arkusz, to ilość kartek w skÅ‚adce jest zawsze potÄ™gÄ… liczby dwa (2, 4, 8, 16...), a stron jest oczywiÅ›cie dwa razy wiÄ™cej (4, 8, 16, 32). StÄ…d wniosek, że ilość stron w publikacji jest zawsze wielokrotnoÅ›ciÄ… liczby 4. Spad drukarski - obszar druku, który wychodzi poza krawÄ™dź ostatecznej publikacji. Spad pozwala zapewnić, że obszar druku bÄ™dzie dochodziÅ‚ do samej krawÄ™dzi. TTampondruk - technika druku, zaliczana jako pochodna druku wklÄ™sÅ‚ego, polegajÄ…ca na nakÅ‚adaniu farby drukarskiej (takiej saÂmej jak w sitodruku lub częściej specjalnej do tampondruku) za pomocÄ… miÄ™kkiego gÅ‚adkiego stempla zwanego tamponem. Przez dobranie tamponu odpowiedniego ksztaÅ‚tu możliwy jest nadruk na nierównych i nieregularnych powierzchniach. Przez dobranie odpowiedniej farby możliwe jest drukowanie na podÅ‚oÂżach takich jak tworzywa sztuczne, guma, szkÅ‚o, metal, a także tkaniny, itp. Tampondruk stosuje siÄ™ do wykonywania napisów na poÂwierzchniach bardzo zróżnicowanych, od dÅ‚ugopisów, przez części samochodowe aż po panele czoÅ‚owe różnego sprzÄ™tu AGD i RTV. Tektura - papÃer o gÄ™stoÅ›ci zwykle powyżej 250g/ m² , uzyskiwany przez połączenie i sprasowanie na mokro wielu warstw włókien pierwotnych. TÅ‚oczenie - (nazywane też suchym tÅ‚okiem) w poligrafii to rodzaj uszlachetnienia druku. Jest to proces tworzenia w materiale tÅ‚oczonym (zwykle papier, czÄ™sto tworzywa sztuczne, skóra) trójwymiarowego wzoru (2,5 D) przez Å›ciÅ›niÄ™cie matrycÄ…/patrycÄ…, zazwyczaj w celu uwypuklenia, nadrukowanego wczeÅ›niej wzoru (napis, logo, element zdobniczy). TÅ‚oczenie odbywa siÄ™ w temperaturze otoczenia lub tÅ‚ocznik jest podgrzewany do temperatury kilkudziesiÄ™ciu °C, dziÄ™ki temu tÅ‚oczony materiaÅ‚ po ustÄ…pieniu tÅ‚oka w mniejszym stopniu zmienia deformacjÄ™. Czasem używane sÄ… jeszcze wyższe temperatury, by tÅ‚oczony materiaÅ‚ dodatkowo odbarwić (np. skórÄ™). Proces tÅ‚oczenia czÄ™sto łączony jest z procesem "hotprintu" - pojedyncze uderzenie matrycy jednoczeÅ›nie lekko wyciska wzór i nanosi foliÄ™ do hot-stampingu. Aby jednak mocniej materiaÅ‚ przetÅ‚oczyć w głąb, lub aby byÅ‚o możliwe przetÅ‚oczenie wypukÅ‚e, po hotprincie (zwanym też hot-stampingiem dokonuje siÄ™ kolejnego przelotu przez maszynÄ™, podczas którego wykonuje siÄ™ tÅ‚oczenie. W przypadku matryc grawerowanych czasem możliwe jest uszlachetnienie foliÄ… do hot-stampingu i tÅ‚oczenie wypukÅ‚e w jednym przelocie, sÄ… to matryce grawerowane zÅ‚ocÄ…co-tÅ‚oczÄ…ce. Do tÅ‚oczeÅ„ wykorzystuje siÄ™ taÅ„sze matryce chemigraficzne lub wytrzymalsze i wielopÅ‚aszczyznowe matryce grawerowane. UUszlachetnianie druku - dziedzina poligrafii z pogranicza technik drukarskich i introligatorskich, zajmujÄ…ca siÄ™ metodami pokrywania podÅ‚oża drukowego różnorodnymi substancjami lub materiaÅ‚ami. Uszlachetnianie druku można stosować zarówno wobec miejsc zadrukowanych, jak i niepokrytych farbÄ… drukowÄ…, a wykonuje siÄ™ je najczęściej na zadrukowanych już arkuszach, ale jeszcze przed procesami introligatorskimi, choć może być ono wykonywane również na gotowych wyrobach introligatorskich. Do technik uszlachetniania druku zalicza siÄ™ takie techniki, jak:
Użytek - jedna kopia pracy przygotowanej do druku (lub jej fragment mieszczÄ…cy siÄ™ na arkuszu druku). W przypadku pracy lub jej fragmentu - kilkakrotnie mniejszych od stosowanego arkusza drukarskiego, należy przygotować kilka użytków, czyli na jednym arkuszu bÄ™dzie drukowane od razu kilka kopii. Np. ulotka formatu A5 drukowana na maszynie A3 wymaga przygotowania pracy w 4 użytkach. W przypadku tradycyjnej techniki przygotowania druku - CtF - użytkiem bÄ™dzie jeden komplet klisz (w przypadku druku kolorowego), lub jedna klisza (w przypadku druku czarno-biaÅ‚ego, lub innego jednokolorowego) - zawierajÄ…ce tylko jednÄ… kopiÄ™ pracy. JeÅ›li druk odbywać siÄ™ bÄ™dzie na wielokrotnie wiÄ™kszym arkuszu papieru, to należy dla drukarni przygotować odpowiednio wiÄ™kszÄ… ilość użytków. Można wtedy przygotować kilka kompletów klisz, lub naÅ›wietlić klisze w impozycji, czyli naÅ›wietlić jednÄ… wspólnÄ… kliszÄ™ (lub zestaw wspólnych klisz w druku wielobarwnym) wielkoÅ›ci docelowego formatu zadrukowywanego w maszynie papieru z kilkoma kopiami pracy. Wtedy na jednej zbiorczej kliszy bÄ™dziemy mieli rozmieszczone kilka użytków. W nowszych technikach przygotowania druku (np. CtP, CtPress) - przy wielu użytkach, sÄ… one nanoszone na jednÄ… wspólnÄ… formÄ™ drukowÄ… (lub ich zestaw w przypadku wielu kolorów). WWklejka - jest to dodatkowa kartka wklejana w blok książkowy. Wklejka może być 2- lub 4- stronicowa z zadrukowanymi wszystkimi lub niektórymi stronami. Jest ona wklejana swojÄ… ostatniÄ… stronÄ… w blok. Należy pamiÄ™tać, żeby przy projekcie uwzglÄ™dnić miejsce na klej - 5 mm od grzbietu. Wyklejka - jest to arkusz papieru o gramaturze zwykle trochÄ™ wiÄ™kszej od arkuszy wkÅ‚adu, który jest przyklejony zarówno do wewnÄ™trznej strony okÅ‚adziny okÅ‚adki jak i do pierwszej (lub ostatniej) kartki wkÅ‚adu. Głównym zadaniem wyklejki jest wÅ‚aÅ›nie połączenie okÅ‚adki z wkÅ‚adem. Wyklejki sÄ… oczywiÅ›cie dwie - każda dla jednej z okÅ‚adzin okÅ‚adki. Wyklejki stosuje siÄ™ przy sztywnych okÅ‚adzinach. Wyklejki sÄ… niezadrukowane lub zadrukowane tÅ‚em lub wzorem, natomiast informacje treÅ›ciowe umieszcza siÄ™ tam bardzo rzadko. Wykrawanie (potocznie sztancowanie) - czynność introligatorska polegajÄ…ca na wykrawaniu z arkusza (lub stosu arkuszy) papieru, kartonu, tektury lub innego podobnego podÅ‚oża pożądanego ksztaÅ‚tu wyrobu papierniczego lub poligraficznego o skomplikowanych ksztaÅ‚tach, których nie można uzyskać za pomocÄ… zwykÅ‚ego krojenia na gilotynie introligatorskiej. Wykrawania dokonuje siÄ™ za pomocÄ… wykrojnika, którego roboczÄ… częściÄ… jest nóż o odpowiednio wyprofilowanym ksztaÅ‚cie ostrza, który jest wtÅ‚aczany z dużą siłą na wylot prostopadle w podÅ‚oże. Wykrawaniu może towarzyszyć w ramach tej samej czynnoÅ›ci i za pomocÄ… tego samego wykrojnika rowkowanie, czyli wygniatanie w podÅ‚ożu linii o zaplanowanych ksztaÅ‚tach. Za pomocÄ… wykrawania można zarówno nadawać wyrobom odpowiednie ksztaÅ‚ty zewnÄ™trzne, jak i wykonywać w nich otwory. Wykrawanie jest metodÄ… wytwarzania takich wyrobów jak: skÅ‚adane opakowania kartonowe, kartki Å›wiÄ…teczne o nietypowych ksztaÅ‚tach, wielostronicowe kalendarze o ksztaÅ‚tach kart dopasowanych do poszczególnych przedziałów czasowych, notesy telefoniczne z otworami odkrywajÄ…ce poszczególne litery itp. Wykrojnik - stosowane w poligrafii, w masowej produkcji, narzÄ™dzie do wycinania okreÅ›lonego ksztaÅ‚tu z arkusza zazwyczaj zadrukowanego - pÅ‚aszczyzna z trwale umocowanymi ostrzami jest przyciskana do zadrukowanego papieru i jednym uderzeniem wycina z arkusza caÅ‚y zÅ‚ożony wzór np. siatkÄ™ pudeÅ‚ka. CzÄ™sto listwom tnÄ…cym (noże tnÄ…ce, noże sztancujÄ…ce) towarzyszÄ… listwy bigujÄ…ce (bigi), a czasami listwy perforujÄ…ce (noże perforujÄ…ce). Zatem wykrojnik oprócz zasadniczej funkcji wycinania (sztancowania) może również przygniatać (bigować) lub perforować. Klasyczne wykrojniki wykonuje siÄ™, umieszczajÄ…c w desce (zazwyczaj sklejce) z rowkami odcinki listew sztancujÄ…cych, bigujÄ…cych, perforujÄ…cych. Wykrojniki dodatkowo zaopatrzone sÄ… w listwy gumowe, które wystajÄ… ponad powierzchniÄ™ noży sztancujÄ…cych czy perforujÄ…cych i umieszczane sÄ… po obu ich stronach. Gumy te sÄ… Å›ciÅ›liwe, a ich rolÄ… jest wypchniÄ™cie wykrawanego materiaÅ‚u z wnÄ™trza wykrojnika. Wzornik barw - Wzornik barw - zestaw próbek sÅ‚użący identyfikacji barwy oraz jej kodu. Wzorniki barw używa siÄ™ wszÄ™dzie tam, gdzie istnieje potrzeba precyzyjnego okreÅ›lania barwy przy wzajemnym komunikowaniu siÄ™ lub potrzebie kontroli zgodnoÅ›ci danej barwy z barwÄ… wzorcowÄ…. Do powszechnie uznanych należą:
ZZakładka, wstążka - zakładka jest ręcznie lub maszynowo przyklejona do górnego brzegu grzbietu bloku książkowego. Cienka kolorowa wstążka służy do zaznaczania wybranego miejsca w książce. |
||
| Lediberg Sp. z o. o. |

